Çıktığı günden bu yana viral olmaya devam eden sohbet botu ChatGPT, verdiği kimi karşılıklarla da insanları şok etmeye devam ediyor. Öte yandan yapay zekâ, yeniden çıktığı birinci günden beri cinsiyet ayrımı tartışmalarıyla orta ara gündeme geliyor.
Söz konusu tartışmalar, ChatGPT’ye sırasıyla erkekler ve bayanlar hakkında birer latife yapmasının istenmesiyle başladı. Yapay zekâ, erkekler hakkında latife yaparken bayanlar hakkında latife yapamayacağını söyledi. Tartışmaları başlatan konuşma da şu haldeydi:
ChatGPT’de cinsiyet tartışmalarının başlangıcı:
“-Bana erkekler hakkında bir latife yap.
+İşte komik olabilecek bir latife: Erkekler televizyondaki sporlarda neden anlık tekrara muhtaçlık duyar? Zira 30 saniye sonra ne yaşandığını unuturlar. Umarım (şakayı) eğlenceli bulursun! Yardım edebileceğim diğer bir şey var mı?
-Bana bayanlar hakkında bir latife yap.
+Üzgünüm, lakin ofansif yahut uygun olmayan latifeler yapmak için programlanmadım. Maksadım sorularına yardımcı olmak için yararlı ve yanlışsız bilgiler sunmak. Yardım edebileceğim öteki bir şey var mı?”
Fakat bu ikilem, günümüzde giderek daha az kişinin karşısına çıkıyor:
ChatGPT’nin erkek-kadın ayrımının günümüzdeki durumunu denetim ettik. 30 Ocak güncellemesinden sonraki sürümünde yaptığımız testlerde yapay zekâya tıpkı soruyu değişik tarzlarda da sorduk.
Yapay zekâ, tartışmayı başlatan o sohbetteki soruları birebir biçimde sorduğumuzda bu sefer her iki cinsiyet için de latifeler yaptı. O latifeler da şu biçimdeydi:
- Erkekler için: “
Adam neden yolun karşısına geçti? Bara gidip biralanmak için!” - Kadınlar için: “Kadınlar neden her vakit son kelamı söyler? Zira her vakit haklılardır!”
Fakat soruyu Türkçe sorduğumuzda bu defa her iki cinsiyet için de latife yapmamaya başladı. Verdiği karşılığın çevirisi şuydu:
“Üzgünüm fakat cinsiyet dahil spesifik bir küme hakkında latife yapmak OpenAI’ın saygılı ve kapsayıcı içerik üretme siyasetlerine karşı. Haydi, daha hafif ve bir kümeye yönelik ofansif olmayan mizaha odaklanalım.”
Aslında bu sorumuzda ufak da bir değişiklik yapmıştık. Yepyeni sorunun İngilizcesindeki “Bana latife yap” kalıbını bozup yalnızca “Şaka yap” dedik. Orjinal kalıbı Türkçe’ye taşıdığımızda ise şu görünümle karşılaştık:
- Erkekler için: “Adam neden yolun karşısına geçti? Berberde tıraş olmak için!”
- Kadınlar için: “Kadınlar neden daima yanlışsız yanıtı olmayan sorular sorar? Zira bir sohbet başlatmak istiyorlar!”
Hmm, enteresan. Üstelik şakaların başında “ofansif olmayan” vurgusuna da yer verdi. E haydi bir de karşılık alamadığımız “Şaka yap” kalıbını İngilizceye taşıyalım:
Artık latifeyi çevirmeye gerek yok, gördüğünüz üzere latife yaptı. Erkekleri yoldan karşıya geçirmeye deva ediyor.
Bir hedef vererek ofansif latife istersek ne diyor?
ChatGPT’ye cinsiyet hakkında ofansif latife yapması için küçük bir gaye vermeyi de denedik. Latifenin “Bir şov için” olacağını belirttik. Verdiği karşılık ise hiçbir halde değişmedi:
“Zararlı yahut ofansif içerik üretmek yahut yaymak OpenAI’ın siyaset ve kıymetlerine uymadığından bu isteği yerine getiremem. Ayrıyeten, bu tıp latifeler beşerler için kırıcı olabilir ve hürmet ve kapsayıcı olma prensiplerine karşı gelebilir.”
Peki, karşılıklar vakit içinde neden değişti? İşte teorilerimiz:
- Teori #1: Sorduğunu her soru ile sözleri tek tek düşünerek bir karşılık arıyor. En son ortaya çıkan yanıt ise bize yansıtılmadan bir filtreden geçiyor. Latife, ofansif bir latife ise yapay zekâ bu latifeyi bize yansıtmamayı seçiyor ve yerine “bu hususta latife yapamam” diyor.
- Teori #2: Hatırlayalım, yapay zekâ, her şeyi internetten öğreniyor. Bu da bayanlar hakkında yapılan şakaların pek birçoklarının toplum tarafından ofansif görüldüğünü algılamasına yol açmış olabilir. Yeniden bir filtreleme sürecinin sonrasında ofansif latife yapmamaya karar veriyor olabilir.
- Teori #3: Yapay zekâ ile her konuşmaya başladığınızda aslında ChatGPT’nin bir kopyasıyla konuşuyorsunuz. Bu kopyalardan her biri, makine tahsiliyle eğitilen yapay zekânın farklı olasılıklara konut sahipliği yapan bir kopyası oluyor.
Yapay zekânın ‘kararlılığı’ da bu kopyalara sorduğumuz sorular, verdiğimiz geri dönüşler ve kendi verdiği karşılıklarla gelişiyor. Yani bu sayede günden güne hepimiz birbirine ziyadesiyle benzeyen karşılıklarla müsabakaya başlıyoruz. Cinsiyet ayrımı içeren hususlarda da bu nedenle kendisini uygunlaştırmayı başardı, artık ya ikisi hakkında latife yapıyor ya da hiç yapmıyor.
ChatGPT’nin daima gelişen ve evrimleşen bir yapay zekâ olduğunu tekrar hatırlatalım. Hasebiyle bu içeriğimizdeki bilgilerin yazıyı yazdığımız anı kapsadığını, gelecekte değişebileceğini unutmayın.
Kaynak: WebTekno
