O, bayan futbolunun efsane bir oyuncusu, Afgan kökenli Danimarkalı bir sığınmacı, bir UNESCO düzgün niyet elçisi ve bir tabip… İlham veren öyküsü, spordaki hünerleri ve 300 binden fazla takipçisi olan Instagram platformunu en aktif bir biçimde kullanmaya kendini adamasıyla ses getiren 35 yaşındaki güçlü isim Nadia Nadim’in muvaffakiyetlerinin etkileyici listesi uzayıp gidiyor. Nadim’in en projesi ne mi? Kendisi, sinema oyuncusu Jane Fonda ve futbolcu arkadaşı Zlatan Ibrahimović’in de ortalarında bulunduğu ikonlarla birlikte, bu yıl dünyadaki tüm insanlara hareket etmeleri için ilham vermek maksadıyla oluşturulan H&M’nin Move kampanyasının yeni yüzü.
Nadim, ELLE.com.tr ile yaptığı bu özel söyleşide sporun olumlu gücünü nasıl keşfettiğini, basmakalıp yargılarla nasıl gayret ettiğini ve yaftalanmayı nasıl reddettiğini anlatıyor.
Futbol tutkunuzu nasıl keşfettiniz?
Afganistan’da doğdum ve 10 yaşıma kadar, savaş nedeniyle ülkeden kaçmak zorunda kalana dek, Afganistan’da yaşadım. Danimarka’da sporla ve bilhassa de futbolla birinci kere karşılaşacağım mülteci kampına düşmek sanırım bir formda yazgımda vardı. Ben çok meraklı biriyimdir; bu yüzden öbür çocukların ne yaptığını görmek için kamp alanının etrafında gezinmeye başladım ve bu sayede futbol alanlarının olduğu yeri keşfettim. Tel örgülerin dışında durur, öteki çocukların oynamasını izlerdim. Birinci sefer kızların da futbol oynadığını gördüğümde resmen âşık oldum. Bir mühlet sonra kafayı futbola taktım ve benim için her şey o andan itibaren değişti. 10 yaşıma kadar etrafımda neler döndüğünü hakikaten anlamamıştım, olan biteni yalnızca takip etmiştim. Hayat yanımdan su üzere akıp geçiyordu ve ben yalnızca hayata tutunmaya çalışıyordum – fakat o andan sonra yavaş yavaş kendi kimliğimi bulmaya başladım. Ve bu bilhassa futbol sayesinde gerçekleşti.
O vakitler profesyonel bir futbolcu olmanın bir ihtimal olduğunu bilmiyordum bile… Bildiğim tek şey, futbolun beni memnun ettiği ve özgür hissettirdiğiydi. Alışılmış ki, erkek futbolunu izler, o an stadyumda olmanın ve taraftarlar çılgınca tezahürat yaparken soyunma odalarından dışarı çıkmanın nasıl bir his olduğunu hayal ederdim. Lakin şimdi tam vakitli profesyonel bir futbolcu olmayı ve dünyanın en büyük kulüplerinden kimilerinde oynamayı hiç hayal etmemiştim. Bugün bile alana her çıktığımda etrafımdaki her şeyi unutuyorum ve kendimi tekrar bir çocuk üzere hissediyorum; tıpkı birinci sefer hissettiğim üzere…
“Kadın sporları ve futbolu sonunda hak ettiği saygıyı görmeye başladı.”
Futbol oynamaya başladığınızda karşılaştınız basmakalıp yargılar ve çabanızı anlatır mısınız?
Yirmi yıl evvel ben futbol oynamaya başladığımda bir sürü basmakalıp yargı vardı. Bir bayanın atlet ya da profesyonel bir futbolcu olması kolay değildi; bilhassa benim geçmişime, dinime ve kültürüme sahip bir bayanın. Diğer işlerle uğraşmanız bekleniyordu, ayrıyeten ben hiç Afgan bir bayan futbolcu da görmemiştim. 18 yaşımdayken futbolun gücünü keşfettim ve tutkuyla âşık olduğum bu sporu yapmak için nitekim büyük çaba verdim. Bir taraftan bu çabayı sürdürürken, başka taraftan da insanların bakış açılarını değiştirmenin bir modülü olabileceğimi fark ettim. Bilhassa ne yaptığımı anlamayan yahut bir kız olduğum için bana uygun gördükleri yaftayla beni yaftalamak isteyen insanların bakış açılarını…
Başarılı olmaya devam ederek, onlara insanları yaftalamanın yanlış olduğunu ve sonuç prestijiyle cinsiyetiniz ve geçmişiniz ne olursa olsun istediğinizi yapabileceğinizi gösterebilirdim. Kim olurlarsa olsunlar, nerede doğmuşlarsa doğsunlar yahut dışardan nasıl görünüyorlarsa görünsünler, çocuklara istediklerini yapabileceklerine inanmaları için muhtaçlık duydukları araçları ve erişim imkânlarını vermenin yollarını bulmaya çalışmak benim nitekim tutkulu olduğum bir husus haline geldi.
Bugün, bayan sporları ve futbolunda tavırlar değişti mi?
Sporda bayan varlığına yönelik tavır, son yıllarda global olarak çok değişti; daha düzgün istikamete yanlışsız gitmeye başladı. Bayan sporları ve futbolu hak ettiği saygıyı artık görüyor. Son iki Dünya Kupası ve Avrupa Futbol Şampiyonaları, bayan futbolunun ne kadar tanınan hale geldiğini bariz bir halde ortaya koydu. (Danimarka ulusal ekibinin bir oyuncusu olarak) bunu bilfiil yaşamak ve bunun bir modülü olmak nitekim mükemmel bir his oldu benim için. Zira neden olmasın ki? Herkes üzere siz de tıpkı çabayı gösteriyor, siz de tıpkı fedakârlığı yapıyorsunuz! E, o vakit siz de tıpkı biçimde takdir edilmelisiniz. Doğal ki şimdi tam olarak varmak istediğimiz o noktada değiliz ancak eşitlik kazanma ve kim olduğunuzdan fazla ne yaptığınızla değerlendirilme yolunda gerçek adımlarla ilerliyoruz.
“Yardım etmek için hakikaten bir şeyler yapabilen bir kişi olmak istiyorum”
Sporun gücü hakkında neler söylemek istersiniz?
Spor hem bir eğitim aracı hem de bir öğretmen olabiliyor. Bence spor dünyayı değiştirme ve daha düzgüne yanlışsız ilerlemesine yardımcı olma gücüne sahip. Buna Avrupa Futbol Şampiyonası sırasında İngiltere’de şahit oldum; bayan ekiplerinin bu kadar uygun performans gösterdiğini ve bir taraftan da bu kadar çok taraftar çektiğini görmek nitekim inanılmazdı. UEFA liginin kendisi üzerinde de büyük tesiri oldu. Bu tesirin dünyanın her yerinde hissedilmesini, her çocuğun ve bilhassa de her kızın dışlandığını hissetmediğini, spora erişim fırsatlarına sahip olduğunu ve hareket etmeye devam ettiğini görmek en büyük arzum.
Hem profesyonel olarak futbol oynuyor hem de tıp diplomasına sahipsiniz…
Belki klişe olacak fakat bence hakikat bir deyiş: kâfi ki iste, istersen kesinlikle bir yol bulunur. Nitekim de hem profesyonel olarak futbol oynamak hem de tıp diploması almak istiyordum ve sonuç prestijiyle bunu gerçekleştirdim. Hekim olmayı gerçekten çok istedim zira daima insanlara yardım etmenin ve topluma bir katkıda bulunmanın çok değerli olduğunu düşünmüşümdür. Tıp okumak futbol mesleğime de çok yardımcı oldu; bana sakatlıklarımın tabiatını manaya ve onlarla nasıl başa çıkmam gerektiğini bulma konusunda bilgi sağladı. Bugün için iki mesleğimi birlikte sürdürüyorum, lakin bir taraftan da bir gün kendimi büsbütün tabip olmaya adayacağım ve daha büyük bir tesir yaratabileceğim, hatta insanların hayatlarını kurtarabileceğim yerlerde olacağım için çok da heyecanlıyım… Yardım etmek için nitekim bir şeyler yapabilen bir kişi olacağım için.
Gelecek hakkında planlarınız neler?
18 yaşında attığım temellerin üzerine eklemeler yaparak geliştirmeye devam etmek istiyorum. İnsanlara ilham vermeyi ve onlara sporun, hareketliliğin ve faal olmanın kıymetini öğretmeyi dilek ediyorum. Bunu aslında elimden geldiğince yapıyorum fakat daha fazlasını yapmayı amaçlıyorum; H&M ile kurduğumuz iştirakin bu maksatlara ulaşmama yardımcı olması en büyük umudum.
H&M Move Empower Koleksiyonu, mağazalarda ve hm.com/move adresinde satışa.
Kaynak: Elle
