Garanti BBVA tarafından kurulan Salt’ın yeni sergisi Öyleyse En Başa Dönelim, Itziar
Barrio’nun teknoloji, emek, madde, kimlik arasındaki kesişimleri irdelediği Madde
üçlemesindeki film ve video enstalasyonlarını yeni üretimler ile bir araya getiriyor.
Bilimsel gelişmeler dünyada var olmanın ne anlama geldiğine dair kavrayışımızı nasıl
dönüştürüyor? Hem insan emeğinin bir ürünü hem de kolektif algıyı şekillendiren bir etken
olarak teknolojinin toplumsal işlevi nedir? Çalışmalarında bu soruları temel alan Barrio,
astrofizik, antropoloji, robotik mühendisliği gibi alanlardan uzmanların görüşlerini kurgusal
anlatılarla birleştirerek “nesnel” bilgi üretimi, toplumsal yapılar ve kültürel değerler arasındaki etkileşimleri irdeliyor.
Üçlemenin ilk bölümü A Demon That Slips into Your Telescopes While You’re Dead Tired
and Blocks the Light [Sen Yorgunluktan Ölürken Teleskobuna Kaçıp Işığı Perdeleyen Bir
Cin] (2020), teknolojik ilerlemenin seyrini belirleyen bilimsel keşifler ile insan algısının
sınırlarındaki astronomi olaylarını odağına alıyor. Bilinmeyen ya da gözle görülemeyeni
cisimleştirip kavranabilir kılan gökbilim çalışmaları üzerinden farklı gezegen tasavvurlarını
araştırıyor. Video ve robotik heykellerden oluşan ROBOTA MML (2019-süregiden), ilk kez
Karel Čapek’in 1920 tarihli tiyatro oyunu R.U.R.’da kullanılan robot kavramının etimolojik
kökenlerini takip ediyor. İnsanları üretimin zahmetinden kurtarmak için robotların üretildiği bir fabrikada geçen bu bilimkurgu eserinin karakterleri, sanatçının işinde bedenin işlevi, kimlik ve toplumsal cinsiyet meselelerinin öne çıktığı güncel bir bağlama yerleştiriliyor. Barrio’nun sanatçı ve besteci Seth Cluett ile birlikte ürettiği Particle Matter [Parçacıklı Madde] (2021) ise Nokia Bell Laboratuvarları’nın (New Jersey, ABD) yankısız odasında yapılan ses kayıtlarıyla toz, polen, buhar, duman ve jeolojik olaylara ait görüntülerden oluşuyor. Salt Araştırma mekânında sunulan video, maddeyi ve mikro olanın hareketini merkeze alarak birbirinden uzak veya karşıt görünen unsurların etkileşimini inceliyor. Üçlemenin birinci ve ikinci bölümlerine, Salt Galata’nın katlarına yayılan mekâna özgü müdahaleler eşlik ediyor.
Öyleyse En Başa Dönelim, maddi dünya, bilimsel araştırma ve deneyimin duyusal
boyutlarına dair çok katmanlı bir keşif alanı oluşturuyor. Ortak varoluş fikrini odağına alan
sergi, hafıza ve duyumsamanın merkezi olarak bedenin işlevine dair açılımlar da barındırıyor.
İnsan, insan olmayan, makine arasındaki karmaşık ve devingen ilişkileri gündeme getirerek
sürekli inşa hâlindeki toplumsal gerçeklikleri sorgulamaya açıyor.
Salt’tan Fatma Çolakoğlu’nun programladığı ve Emirhan Altuner’ın tasarladığı sergi, 29
Eylül’e dek Salt Galata’da ücretsiz görülebilir. Sergi paralelindeki kamu programları
saltonline.org ve Salt’ın sosyal medya kanallarında duyurulacak.
Öyleyse En Başa Dönelim, Bankerhan Hotel, Eureko Sigorta ve Jotun’un katkılarıyla
gerçekleştirilmektedir.
Itziar Barrio’nun A Demon That Slips into Your Telescopes While You’re Dead Tired and
Blocks the Light [Sen Yorgunluktan Ölürken Teleskobuna Kaçıp Işığı Perdeleyen Bir Cin]
(2020) adlı işi BBVA Vakfı’nın MULTIVERSO Destek Programı kapsamında üretilmiştir.
Itziar Barrio, farklı aracılıklar ile ortaklıklara dayalı uzun vadeli araştırma projeleri üreten disiplinlerarası bir sanatçıdır. Johanna Burton’ın küratörlüğündeki kapsamlı sergisi BY ALL MEANS, 2018’de Azkuna Zentroa’da (Bilbao) gerçekleştirildi. 2023’te SKIRA tarafından bir monografisi yayımlandı. İşleri 14. Şanghay Bienali, Onassis ONX (New York), MACRO (Roma), PARTICIPANT INC (New York), MACBA (Barselona), Çağdaş Sanat Müzesi (Belgrad), Museos del Banco de la República (Bogota) ve Havana Bienali’nde sergilendi; Artforum, Art in America, The New York Times, The Brooklyn Rail, ART PAPERS ve BOMB gibi yayınlarda yer aldı. New Museum bünyesindeki NEW INC’in üyesi olan sanatçı, New York State Council on the Arts, Brooklyn Arts Council, NYC Department of Cultural Affairs, Spanish Academy in Rome gibi kurumlardan burs ve ödüller aldı. 2024 Guggenheim Bursu’nu alan Barrio, New York’taki School of Visual Arts ve Sarah Lawrence College’da ders vermektedir.
Garanti BBVA tarafından kurulan Salt, sanat, mimarlık, tasarım ile toplumsal ve ekonomik tarih alanlarında araştırma, sergi, yayın, web projeleri ve kamu programları geliştiren bir kültür kurumudur. BBVA Grubu’nun sosyal sorumluluk girişimi olan BBVA Vakfı, araştırmaya dayalı sanatsal, kültürel ve bilimsel faaliyetler aracılığıyla bilgi üretimi ve paylaşımını teşvik ederek toplumsal fayda sağlamayı amaçlar.
Itziar Barrio’nun “Öyleyse En Başa Dönelim” sergisi
