Meryem KARADAĞ
Hayvancılık kesimindeki girdi maliyetlerinin, üreticilerin karşılaştığı en büyük sıkıntıların başında geldiğini, Mersin’de hayvancılık yapan çiftçilerin yem, ilaç, veterinerlik hizmetleri ve başka ziraî girdilerle karşı karşıya kaldığını lisana getiren Mersin İli Damızlık Sığır Yetiştiricileri Birliği (Mersin DSYB) Lideri Nuri Demirbaş “Yem fiyatlarındaki dalgalanmalara bağlı olarak üreticilerin maliyetleri artmakta ve bu da üretim sürdürülebilirliğini tehdit etmektedir.
Yem fiyatlarına hiç müdahale edilmiyor. Ancak süt fiyatları daima baskılanıyor” dedi. Hayvancılık kesiminde yer alan üreticilerin yüksek güç ve yakıt maliyetleriyle baş edemediğini bu durumun, kesimdeki kârlılığı ve sürdürülebilirliği tehdit ettiğini kaydeden Demirbaş, “Ancak, yenilenebilir güç kaynaklarının kullanımı, güç verimliliğini artıran teknolojilerin benimsenmesi ve etraf dostu tahliller, bu maliyetlerin düşürülmesine yardımcı olabilir.
Hem devlet siyasetleri hem de özel kesimin katkılarıyla, güç maliyetleri üzerinde tesirli bir idare sağlanabilir, böylelikle bölümdeki üreticilerin karşılaştığı ekonomik zorluklar hafifletilebilir” diye konuştu. Et ve süt eserlerinde yaşanan güvensizlik ve içeriğinin bilinmemesinin tüketicileri huzursuz ettiğini belirten Demirbaş, kontrollerin artırılması gerektiğini söyledi. Demirbaş, mezbaha altyapısının güzelleştirilmesini, et ve süt fiyatlarının denetlenmesini ve devlet takviyesinin artırılması gerektiğini lisana getirdi.
Demirbaş, bölümün geleceği ve halk sıhhati açısından daha sıkı kontrollerin kural olduğunu belirterek, hükümetin ve ilgili kurumların bu bahiste daha fazla çalışmalar yapması gerektiğini söz etti. Tüketicilerin ne yediğini bilmemesi, bilhassa büyük kentlerde yaygın bir sorun olduğunu lisana getiren Demirbaş, “Kırsaldaki beşerler, eti ve sütü nereden aldıklarını biliyorlar, lakin kentlerdeki tüketiciler bu bahiste belirsizlik yaşıyor. Restoranlar ve küçük işletmelerde kayıt dışı et temini, güvenlik sıkıntıları yaratıyor. Mersin üzere kentlerde, kayıt dışı et temini ve merdiven altı kısımlar çok fazla, bu durumda da denetimsizlik ve güvensizlik yaratıyor” dedi.
“Yaylalarda mezbaha tesisleri oluşturulmalı”
Küçükbaş ve büyükbaş hayvanların bölümünün denetimli bir biçimde yapılması gerektiği söyleyen Demirbaş, lakin yaylalarda yapılan bölümlerin (şehir merkezindeki mezbahalara getirilip kestirilmesinin maliyetleri arttırmasından dolayı) denetimsiz olduğunu söyledi.
Demirbaş, “Mezbaha sayısı artırılmalı, yaylalarda daha küçük ve uygun tesisler oluşturulmalı” diye konuştu. Et ve süt eserlerinin fiyatlarının maliyetlerin altında satılması, usulsüzlük ve haksız rekabet yarattığını lisana getiren Demirbaş, “Örneğin, tereyağının üretim maliyetinin çok altında satılması, hileli üretim ve etiketleme meselelerine işaret ediyor. Ayrıyeten, “yarım yağlı tereyağı” üzere kavramların aldatıcı kavramlar. Yarım yağlı süt, yarım yağlı yoğurt olur lakin yağın yarım yağlısı olur mu? Bu türlü bir terim yok” formunda konuştu.
Semt pazarlarında açık hava şartlarında satılan peynir, tereyağı, çökelek vb. eserlerin hijyenik şartlarının yetersiz olduğunu vurgulayan Nuri Demirbaş, halkın alım gücünün düştüğü için ucuz et ve süt arayışına girdiği ve bu durumun, sağlıklı ve inançlı eserlerin temininde kasvet yarattığını söyledi. Hayvancılık bölümünde genç nüfusun azaldığını vurgulayan Demirbaş, kırsal alanlarda gençlerin hayvancılıkla uğraşmayı tercih etmemesinin, daldaki verimlilik ve sürdürülebilirlik açısından büyük bir tehdit oluşturacağını söyledi.
